Van wie is de natuur? Publieke discussieavond 16 feb

De relatie tussen veganisme en natuur/milieu

Moderators: Rick, jet, Rorrim

Plaats reactie
Gebruikersavatar
Brent
Berichten: 1046
Lid geworden op: vr apr 27, 2007 8:37
Locatie: Amsterdam

Van wie is de natuur? Publieke discussieavond 16 feb

Bericht door Brent » wo feb 10, 2016 17:33

Drie hoofdvisies op natuurbehoud en natuurontwikkeling strijden met elkaar in Pakhuis De Zwijger (Amsterdam) op dinsdag 16 februari in de Grote Zaal (toegang gratis).

https://dezwijger.nl/programma/van-wie-is-de-natuur#
https://www.ark.eu/agenda/2016/van-wie-de-natuur

Het werd ook besproken in dagblad Trouw:

zie ook: https://www.ark.eu/de-mensen-achter-ark/wouter-helmer

Waar halen we de natuur vandaan?

Trouw, 9 februari 2016
door HANS MARIJNISSEN

Nu de rijksoverheid zich heeft teruggetrokken uit de natuur, buigen groene organisaties zich over de ruimte die zo ontstaat. Dat kan een mooi debat worden.

Ze hebben alle drie een grote passie voor natuur, maar verschillen fors van mening hoe je die het beste kunt beschermen. Johan van de Gronden, directeur van het Wereld Natuur Fonds, vindt dat de rijksoverheid de regie weer moet pakken en denkt dat de biodiversiteit in Nederland alleen substantieel kan toenemen als het agrarisch gebied daarbij wordt betrokken.

Wouter Helmer van Rewilding Europe ziet internationale kansen in gebieden die juist door de boeren zijn verlaten. Zeer grote aaneengesloten natuurreservaten laten zich beter combineren met bijvoorbeeld waterbeheer en natuurtoerisme en kunnen zo de basis vormen voor een nieuwe plattelandseconomie.

Jaap Dirkmaat, in de ogen van overheid en ondernemers het enfant terrible van de natuurbeweging, is tegenwoordig directeur van de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap. Bekend van zijn activistische 'Das en Boom' pleit hij juist voor zeer intensief beheerd cultuurlandschap, hoe klein die lapjes grond ook zijn. En hij stapt naar de rechter om de overheid eraan te herinneren dat de bescherming van de noordse woelmuis, om maar eens een soort te noemen, internationaal is vastgelegd. Dat schept verplichtingen, die Dirkmaat eigenhandig zal afdwingen.

Dat zal een mooi debat worden, dinsdag 16 februari in Pakhuis De Zwijger in Amsterdam (zie aankodiging). De drie experts uit Trouws Duurzame 100 gaan met elkaar in discussie over de toekomst van het Nederlandse natuurbeleid. En dat is nodig ook. Het beleidsterrein 'natuur' is tegenwoordig niet meer dan een subafdeling op het ministerie van economische zaken. Voor 'milieu' geldt hetzelfde: dat wordt behandeld in een achterkamertje op het departement van infrastructuur.

Het meer dan gehalveerde budget voor de beschermde natuurgebieden in Nederland is nog amper terug te vinden op de rijksbegroting. En om het onderwerp nog meer op afstand te plaatsen, heeft Den Haag besloten het natuurbeleid te decentraliseren. Naar de minst zichtbare bestuursvorm die Nederland kent: de provincie.

De groene organisaties die zich met de bescherming van die door de overheid verlaten natuur bezighouden, zien hun eigen ledenaantallen onder druk staan, en daarmee ook hun private gelden. De korting op de subsidies noodzaakt hen andere vormen van financiering te zoeken. Soms ontstaan originele mede-eigenaarschappen, maar op andere plaatsen leiden sponsoring en samenwerking met bedrijven tot opgetrokken wenkbrauwen.

Waarom moet elk stukje natuur tegenwoordig in economische waarde worden uitgedrukt?

Waarom kunnen de blauwgraslanden, het duingebied en de levende stuifzanden niet met enige trots als erfgoed worden gekoesterd, net zoals we dat met de Nachtwacht doen?

Er is op natuurgebied veel gebeurd, nadat voormalig staatssecretaris Henk Bleker in 2010 de bezem door het systeem van gesubsidieerde natuur haalde. Hij was na twee jaar alweer weg, maar zijn beleid bleef in grote mate overeind. Hoe nu verder? In de Nederlandse natuur is op sommige plaatsen, na de desastreuze achteruitgang van de vorige eeuw, een licht herstel te zien, vooral in en rond het zoete water. Hoe kan die trend worden voortgezet, wie moet zich daarmee bezighouden, maar ook: wie gaat dat betalen? Het lijkt tijd voor een herijking van het Nederlands natuurbeleid. Het debat tussen de drie beschermers moet daar volgende week een eerste aanzet toe geven.

De Oostvaardersplassen tussen Almere en Lelystad. In het jonge natuurgebied, van zo'n 5600 hectare, leven al bijna 30 jaar op een zo natuurlijk mogelijke wijze onder meer uitgezette runderen, edelherten en konikpaarden.

Reservaten op landbouwgrond
Wouter Helmer is in deze discussie de man van de ontwikkeling van de grote nieuwe reservaten. Hij ziet weinig in de bescherming van "landschappen uit agrarisch verleden waarvan de economie niet meer bestaat". Van de soortenbescherming op de vierkante kilometer moet hij ook niets hebben. Daarmee staat hij recht tegenover Jaap Dirkmaat.

"Ik ga uit van de drie-eenheid", licht Helmer toe. "Allereerst moet er voldoende ruimte zijn voor ecologische processen die aan de basis staan van de biodiversiteit." In Europa vormt Rewilding Europe vrijgekomen landbouwgrond om tot reservaten van minstens 100.000 hectare. "Daarnaast moet er een koppeling zijn met de economie. Het terugbrengen van grote hoefdieren, beren en wolven heeft niet alleen een ecologisch gunstig effect, de natuur wordt zo ook aantrekkelijk voor eco-toerisme."

Daaruit kan het gebied gefinancierd worden, waardoor het minder afhankelijk is van subsidie. "En ten derde moet zo'n reservaat een sociale inbedding hebben. De streekbevolking moet het willen en ook dragen, met de steun van de regionale autoriteiten", aldus Helmer.

Dat dit ook in Nederland mogelijk is, liet Helmer in de jaren tachtig en negentig zien in het rivierengebied. Toen de boeren uit de uiterwaarden vertrokken en er in samenwerking met de kleiwin-industrie de natuurlijker rivieroevers werden ontwikkeld, waren de rivieren niet alleen veiliger, maar ook aantrekkelijker: met nevengeulen en stroomvegetatie, bevers, grote grazers en af en toe een visarend. De nieuwe natuur trekt miljoenen dagjesmensen.

Kort samengevat stelt Helmer: "Stop de gesubsidieerde nostalgie en koppel natuur weer aan moderne economie." Rewilding Europe heeft onderzocht of dit concept ook op de Veluwe mogelijk is, maar kwam tot de conclusie dat dit gebied organisatorisch te versnipperd is. In een interview in oktober 2015 liet Helmer zich ontvallen dat hij meer mogelijkheden ziet in krimpgebieden waar de boerenbevolking vergrijst, zoals Groningen, Friesland of Noord-Brabant. De mensen wonen en werken volgens hem dan vooral in een verstedelijkte omgeving, en willen recreëren in een natuur waarin níet wordt gewoond en gewerkt.

Ecologisch herstel
Johan van de Gronden en Wouter Helmer hebben ooit samengewerkt, en zijn in veel gevallen soulmates te noemen. Beiden gaan zij voor robuuste natuur die op eigen benen kan staan. Maar over de uitwerking daarvan zijn zij het pertinent oneens.

"Helmer ziet volstrekt geen toekomst voor de landbouw als drager voor de natuur in Nederland, en zet het buitengebied neer als een ecologische woestijn", zegt Van de Gronden. "Dat moge zo zijn, maar dat zegt Van de Gronden. "Dat moge zo zijn, maar dat wil niet zeggen dat daar niets meer te halen valt. Ik denk juist dat de twee crises, de ecologische én die van intensieve landbouw, uiteindelijk kunnen leiden tot betere natuur in combinatie met hoogwaardige landbouw."

Zeventig procent van Nederland heeft een agrarische bestemming, rekent Van de Gronden voor. "Je houdt elkaar voor het lapje als je zegt dat je de Nederlandse natuur op peil kunt brengen door je te concentreren op louter natuurgebieden. Dat is onmogelijk. We moeten ons concentreren op het bredere landschap, waarin we wonen en werken."

Daarbij zijn de boeren hard nodig, zegt Van de Gronden. "Maar andersom hebben de boeren de natuur nodig. De Nederlandse landbouw heeft alleen maar toekomst als hij daadwerkelijk de ecologische opgave aangaat. Nu moeten boeren iedere dag de kostprijs verlagen en concurreren met bulkprijzen terwijl ze de duurste landbouwgronden ter wereld bezitten. Dat is niet vol te houden. Ze móeten wel overstappen naar hoogwaardige landbouw, met veel minder effect voor mens en natuur. Dat moet breed: niet door één biologische boer, maar op landschappelijke schaal."

Een natuurlijk buitengebied ervaart Van de Gronden als een 'wenkend perspectief' dat veel energie zou moeten geven. "Veel klassieke natuurorganisaties zitten nog op een stramien van het stoppen van degradatie. Ze zijn ook heel vaak ergens tégen. Maar we staan voor de uitdaging ergens vóór te zijn. Vóór het mogelijk maken van dat brede ecologische herstel, mét de boeren."

Dat kan volgens hem overigens alleen met politieke steun, "van een bewindspersoon in de Trêveszaal die zich bezighoudt met de kwaliteit van de leefomgeving. Met de omvorming naar een koolstofarme economie waarin een goede boterham is te verdienen."

Toekomstdromen vindt Jaap Dirkmaat prachtig, en hij heeft er zelf ook een. Een één-procentsregeling waarin overheden en bedrijven verplicht zijn, bij alle economische activiteiten, zoals de bouw van een fabriek, één honderdste van de financiering in het herstel van de natuur te stoppen. Maar voor al het overige blijft hij graag in het heden.

Dirkmaat: "We hebben in Nederland nu eenmaal de taak om het overgebleven cultuurlandschap te beschermen. Zoals Congo de plicht heeft de berggorilla voor uitsterven te behoeden, moeten wij ons bekommeren om de das, de korenwolf en de noordse woelmuis."

Daarbij zijn volgens hem helemaal geen vergezichten nodig, zoals Van de Gronden en Helmer die aandragen. "Nederland heeft internationale verdragen ondertekend waarin die verplichting is vastgelegd. We hoeven de staat daar alleen maar aan te houden. Dat doe ik dan ook."

Dat kan op kleine schaal al heel grote effecten hebben, zegt hij. "Op een perceeltje blauwgrasland bloei en meer orchideeën dan in de grote reservaten met kuddes van Wouter Helmer. Ik vraag hem: waar is dan de grootste biodiversiteit?"

Helmer mag op 16 februari antwoord geven.
xxx graan- en aardappelvrije suikervrije lookvrije paddestoelvrije fermentvrije peulvruchtvrije alcoholvrije plantenetert xxx

Plaats reactie

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast